Logo

ΕΠΟΠΤΕΙΑ

Πολιτισμός

μόρφωση

κοινωνία

Έτος 2, 1977, τεύχη 7-17 | Αρχείο | Ψυχολογία - 10 Δεκεμβρίου 2011 17:49 μμ

Αλληλογραφία Freud – Jung


Θα μπορούσε κανείς νά πεί:

Συμφορά σ’αυτούς που δίνουν φως

Ουράνιο στόν αιώνια τυφλό

κ.τ.λ.

Στις πανεπιστημιακές μου παραδόσεις, που τις αναδιοργανώνω τώρα για ένα σεμινάριο, κανόνισα μια κριτική συζήτηση της μελέτης σου «Πατέρας Πεπρωμένο» το ερχόμενο Σάββατο. Ως τώρα είχα δύο ιστορικά περιπτώσεων από τις Μελέτες που φτάνουν το επίπεδο των σημερινών μας γνώσεων (quinze ans après). Θα σου πω πώς αποδεικνύεται.

Όταν δουλεύω με τους ασθενείς μου, τα προβλήματα που κυρίως με απασχολούν είναι προβλήματα του απωθημένου σαδισμού. Τον θεωρώ σα την πιο συνηθισμένη αιτία της αποτυχίας μιας θεραπείας. Η εκδικητικότης εναντίον του γιατρού συνδυάζεται με αυτοτιμωρία. Γενικά ο σαδισμός όλο και γίνεται για μένα πιο πολύ σημαντικός˙ η θεωρητική σχέση που έχει με την αγάπη δεν τον εμποδίζει από του να γίνεται όλο και πιο σαφής.

Να θυμάσαι κάτι: το κακό μάτι είναι μια θαυμάσια απόδειξη του ισχυρισμού ότι ο φθόνος και η έχθρα καραδοκούν πάντα πίσω από την αγάπη. Τα αποτρόπαια [ελληνικά στο κείμενο] είναι απόλυτα στην κατοχή μας, και είναι πάντα παρηγορίες με τη σεξουαλικότητα, όπως ο αυνανισμός στην παιδική ηλικία. Επίσης εξήγησα γιατί ένας καπνοδοχοκαθαριστής θεωρείται σαν καλό σημάδι: ο καθαρισμός της καπνοδόχου είναι μια συμβολική πράξη της συνουσίας, κάτι που σίγουρα ο Breuer ποτέ του δεν ονειρεύθηκε. Όλα τα φυλαχτά —γουρούνι, σκάλα, παπούτσι, καπνοδοχοκαθαριστής κ.τ,λ. — είναι σεξουαλικές παρηγορίες.

Πολλά χαιρετίσματα σε σένα και την οικογένεια
Freud


Jung
Küsnach – Zürich,
11 Φεβρουαρίου 1910

Αγαπητέ Καθηγητά Freud,

Είμαι τεμπέλης στην αλληλογραφία μου. Αλλά τη φορά αυτή (όπως πάντα) έχω ιδιαίτερες δικαιολογίες. Ετοιμάζοντας το Jahrbuch χρειάστηκε να καταναλώσω απίστευτα πολύ χρόνο, γιατί, έπρεπε να κάνω πάρα πολλές διορθώσεις. Ο όγκος των χειρογράφων φεύγει σήμερα. Θα είναι μια πολύ εντυπωσιακή υπόθεση.

Περιλαμβάνονται μέσα σ’ αυτά και ο κατάλογος των διευθύνσεων. Σας παρακαλώ ειδοποιήστε με αν έχω ξεχάσει κανέναν από το εξωτερικό, θα δείτε πως έχω δουλέψει σε μια μάλλον ευρεία κλίμακα -ελπίζω η δουλειά μου νάχει την επιδοκιμασία σας. Η υπόθεσή μας, αν και με δυσκολίες, προχωράει.

Μόλις σήμερα έμαθα από ένα γιατρό στο Μόναχο ότι οι φοιτητές της ιατρικής ενδιαφέρονται πάρα πολύ για τη νέα ψυχολογία, και μερικοί απ’ αυτούς κοροϊδεύουν τους καθώς πρέπει κυρίους της κλινικής διότι δεν καταλαβαίνουν τίποτα απ’ αυτήν.

Στο μεταξύ κι εγώ επίσης πήρα μια πρόσκληση από το φαρμακοποιό Knapp στη Βέρνη να λάβω μέρος στο 1.Ο. Του ζήτησα χρόνο για να το σκεφθώ και υποσχέθηκα να υποβάλλω την πρόσκληση στο Κογγρέσσο της Νυρεμβέργης. Ο Knapp ήθελε επίσης να δώσω διαλέξεις. Η προοπτική αυτή με τρομάζει. Είμαι τόσο βαθιά πεπεισμένος πως πρέπει εγώ ο ίδιος να μελετήσω όσο γίνεται περισσότερο διαλέξεις περί ηθικής που δεν μπορώ να συγκεντρώσω ούτε κόκκο θάρρους για να προωθήσω την ηθική στο κοινό ας αφήσουμε πια από ψυχαναλυτική πλευρά! Προς το παρόν στέκομαι τόσο επικίνδυνα δίβουλος ανάμεσα στο Διονυσιακό και το Απολλώνιο που αναρωτιέμαι αν δεν θάξιζε τον κόπο να επαναφέρω μερικές από τις παλιές πολιτιστικές ανοησίες σαν κι αυτές για τα μοναστήρια. Δηλαδή, δεν ξέρω πράγματι τι είναι λιγότερο κακό. Νομίζετε πως αυτή η Αδελφότης θα είχε καμμιά πρακτική χρησιμότητα; Δεν είναι μια από τις άμυνες του Forel ενάντια στή βλακεία και το κακό, και δεν πρέπει ν’ αγαπάμε το κακό αν πρόκειται ν’ απαλλα-γούμε από την ψύχωση με την αρετή που μας αηδιάζει και μας απαγορεύει τις χαρές της ζωής; Αν μια άμυνα πρόκειται νάχει κάποια ηθική σημασία δεν θάπρεπε ποτέ νάναι τεχνική αλλά πρέπει να τρέφεται από τα βαθειά ένστιχτα της φυλής. Όπως πάνω-κάτω η Χριστιανική Επιστήμη, ο Ισλαμισμός, ο Βουδδισμός. Η θρησκεία πρέπει ν’ αντικατασταθεί μόνο από θρησκεία. Υπάρχει, κατά τύχη, ένας καινούργιος σωτήρας στο Ι.Ο.; Ποιος είναι ο μύθος που μας δίνει να ζήσουμε; Μόνο οι σοφοί είναι ηθικοί από καθαρή πνευματική αλαζονεία, εμείς οι υπόλοιποι χρειαζόμαστε την αιώνια αλήθεια του μύθου.

Θα δείτε απ’ αυτή τη σειρά των συνδυασμών ότι το πρόβλημα δεν μ’ αφήνει απλώς απαθή και ψυχρό. Το ηθικό πρόβλημα της ελευθερίας του σεξ είναι πραγματικά τεράστιο και αξίζει τον ιδρώτα κάθε ευγενικού ανθρώπου. Ωστόσο 2000 χρόνια Χριστιανισμού μπορούν ν’ αντικατασταθούν μόνο από κάτι ισοδύναμο. Μια ηθική αδελφότητα, με το μυθολογικό της τίποτα, που δεν προέρχεται από μια αρχαϊκή – παιδική κινητήρια δύναμη, είναι ένα καθαρό κενό και δεν μπορεί ποτε να ξυπνήσει μέσα στον άνθρωπο το παραμικρό ίχνος αυτής της ζωικής δύναμης, που έρχεται από τα βάθη των αιώνων, και που οδηγεί το αποδημητικό πτηνό πάνω από θάλασσες- χωρίς αυτή τη δύναμη καμιά ακατανίκητη μαζική κίνηση δεν μπορεί να υπάρξει. Φαντάζομαι ένα πολύ λεπτότερο και περισσότερο κατανοητό χρέος της ΨΑ από τη συμμαχία με μια ηθική αδελφότητα. Νομίζω ότι πρέπει να της δώσουμε το χρόνο να εισδύσει στους ανθρώπους από πολλά κεντρικά σημεία, να ξαναζωντανέψει ανάμεσα στους πνευματικούς ανθρώπους μια συμπάθεια για το σύμβολο και το μύθο, και σιγά-σιγά να δώσει στο Χριστό πίσω τη μορφή του προφητικού θεού της αμπέλου, —πράγμα που ήταν ο Χριστός— και κατ’ αυτόν τον τρόπο ν’ απορροφήσει όλες εκείνες τις εκστατικές έμφυτες δυνάμεις του Χριστιανισμού με το μοναδικό σκοπό να κάνει τη θρησκευτική λατρεία και τον ιερό μύθο αυτό που κάποτε ήταν – μιά μεθυστική γιορτή χαράς που ο άνθρωπος ξαναποκτούσε το ήθος και τη λατρεία ενός ζώου. Αυτή ήταν η ομορφιά και ο σκοπός της αρχαίας θρησκείας, που ο Θεός ξέρει από ποιες επικαιρότητες και βιολογικές ανάγκες μετετράπη σ’ ένα Ίδρυμα Αθλιότητας. Κι όμως τι απέραντη μέθη και όργιο βρίσκονται κοιμισμένα μέσα στη θρησκεία μας, περιμένοντας να οδηγηθούν πίσω στον αληθινό τους προορισμό! Μια γνήσια και σωστή ηθική εξέλιξη δεν μπορεί να εγκαταλείψει τον Χριστιανισμό αλλά πρέπει ν’ αναπτυχθεί μέσα του, πρέπει να κάνουν να καρποφορήσει ο ύμνος της αγάπης, η αγωνία και η έκσταση πάνω από τον θνήσκοντα και αναγεννώμενο θεό, η μυστική δύναμη του κρασιού, η φοβερή ανθρωποφαγία του Μυστικού Δείπνου˙ μόνο αυτή η ηθική εξέλιξη μπορεί να υπηρετήσει τις ζωτικές δυνάμεις της θρησκείας. Αλλά μια κοινοπραξία ενδιαφερόντων, μετά από 10 χρόνια διαλύεται.




Αγοραίος

Αγοραίος
Μου έστειλαν φωτογραφίες με γενικό τίτλο «Palestinian kids after israeli bοmbs» και ήταν εκατοντάδες . Ζήτησα να μου σταλεί και το αντίθετο, «Israeli kids after Palestinian bombs» και μου εστάλησαν πάλι αραβόπουλα. Ανάμεσα...

Κ. Καστοριάδης: Εισαγωγή στη θεωρία των κοινωνικών επιστημών
Κατηγορία: Έτος 2, 1977, τεύχη 7-17 / Κοινωνία

Εποπτεία, τεύχη 11 – 12, Μάιος – Ιούνιος 1977 Η θεωρία των κοινωνικών επιστημών, τμήμα όχι βέβαια της επιστήμης της ίδιας, αλλά της φιλοσοφίας –...


Daniel Bell: Συνομιλία με την Ζηνοβία Δρακοπούλου
Κατηγορία: Έτος 2, 1977, τεύχη 7-17 / Κοινωνία

Εποπτεία, τεύχη 11 – 14, Μάιος – Σεπτέμβριος 1977 Ζ.Δ. Κύριε Καθηγητά, αρχίσατε την πνευματική σας καριέρα ως σοσιαλιστής. Πώς κρίνετε τα νεανικά σας όνειρα...


Αλληλογραφία Freud – Jung
Κατηγορία: Έτος 2, 1977, τεύχη 7-17 / Ψυχολογία
Αλληλογραφία Freud - Jung

Εποπτεία, τεύχη 11-12, Μάιος-Ιούνιος 1977 Αλληλογραφία Freud – Jung.  Μετάφραση Ζηνοβίας Δρακοπούλου Jung Burghölzli – Zürich, 31 Μαρτίου 1907. Αγαπητέ καθηγητά Freud, Χωρίς αμφιβολία θάχετε...


Παν. Δρακόπουλος, Για την έννοια της Παιδείας
Κατηγορία: Έτος 2, 1977, τεύχη 7-17 / Κοινωνία / Παν. Δρακόπουλος

Πρώτη δημοσίευση: Εποπτεία, τεύχη 13-14, καλοκαίρι 1977 Η εκπαιδευτική μεταρρύθμιση βρίσκεται στο ζενίθ της. Η διαπίστωση αυτή δεν συνεπάγεται αναγκαίως και κατάφαση στις προθέσεις και...


Παν. Δρακόπουλος, Ερήμην του Λαού
Κατηγορία: Έτος 2, 1977, τεύχη 7-17 / Κοινωνία

Πρώτη δημοσίευση: Εποπτεία, τεύχος 17, Δεκέμβριος 1977 Τώρα που οι εκλογές τέλειωσαν και δεν υπάρχει λόγος να βεβαιώνουμε το λαό πως είναι υπερώριμος, επιτρέπεται να...


Παν. Δρακόπουλος, Η «διαλεκτική» του μικροαστού
Κατηγορία: Έτος 2, 1977, τεύχη 7-17 / Κοινωνία / Παν. Δρακόπουλος

Πρώτη δημοσίευση: Εποπτεία, τεύχος 15, Οκτώβριος 1977 Είθισται, οι περισσότερες συζητήσεις για τα πνευματικά προβλήματα του τόπου μας, ν’ αρχίζουν μ’ ένα υβρεολόγιο εναντίον της...


Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.